زیبا ایرانی

یا…

 

بعد از پراید و ماجراهای مربوط به آن مونتاژ کاران دولتی تحت فشار افکار عمومی , پروژه ای با نام S81 را

که از سال 1375 کلید خورده بود و بدون دلیل مشخص در سال 1383 کنار گذاشته شده بود , بالاخره در سال

1387 مجددا به سرانجام رساندند و حاصل این پروژه محصولی به نام مینیاتور بود!

سایپا قبل از عرضه رسمی نام محصول خود به از مینیاتور به تیبا ( آهو ) تغییر داد که سخن در این باره بسیار است!

 

چرا پروژه S81 ناگهان ناتمام به حال خود رها شد؟

شنیده ها حاکی از آن است که نظر شخصی مدیران سایپا در این امر دخیل بوده و دلیل خاص دیگری وجود نداشته است!

 

جزئیات طرح S81 چیست؟

 

طرحی که قرار بود بر روی پلت فرم ریو شکل بگیرد و با توجه به تجربه سایپا در مونتاژ کیا ریو مدل سال 2000 تا 2005

بسیاری از قطعات آن بصورت مشترک با ریو و پراید تولید شود. البته داخلی سازی بخشی از قطعات ریو نیز می تواند در

این امر کمک شایانی به تامین نیاز محصول نهایی داشته باشد.

( اما نهایتا با دخالت مدیران سایپا قرار بر این شد تا پلت فرم مورد استفاده برای تیبا همان پلت فرم پراید باشد! )

 

نقد طراحی:

 

طراحی بدنه تیبا توسط شرکت ایتال دیزاین انجام شده و این نکته نباید فراموش شود که کیفیت طراحی در این نوع

استودیو های طراحی خودرو دقیقا به میزان پول پرداختی شرکت سفارش دهنده بستگی دارد!

همان ضرب المثل ایرانی که می گوید:

( هر چقدر پول بدی , همون قدر آش می خوری! )

البته نباید فراموش کرد که چون نسل طراحان خودرو در ایران منقرض شده بود سایپا به ایتال دیزاین سفارش کار

داده بود و نه هیچ چیز دیگر…

خب نتیجه کار هم مشخص است , خودرویی با بیشترین نمره منفی در طراحی!

 

 

با اولین نگاه به تیبا می توان به عدم توازن کافی میان قسمت های مختلف طرح تیبا پی برد.

دماغه تیبا 1 به هیچ وجه با سقف بلند و کالسکه ای شکل آن همخوانی ندارد و این احساس به شما منتقل

می گردد که تیبا را از سقفش آویزان کرده اند و به همین دلیل سقف آن کش آمده است!

این موضوع از نمای جانبی پر رنگ تر می شود چراکه بزرگی درب ها کاملا به گلگیرهای تیبا 1 غلبه می کند.

 

 

یکی دیگر از نقص های بزرگ طراحی تیبا 1 جلو پنجره و کاسه چراغ های کوچک آن است که فاصله ای عجیب

مابین این دو بخش ایجاد کرده است. این در صورتیست که نمای جلو هر خودرویی تعیین کننده شخصیت و بنوعی

هویت آن است!

 

 

پایین بودن انحنای کاپوت تیبا کوچک بودن دماغه آنرا بیشتر برخ می کشد و این نقص را پر رنگ تر می کند!

عدم تعادل ما بین ابعاد دماغه تیبا و صندوق عقب آن مشکل دیگریست که نمی توان نادیده گرفت. گویا نیمی از تیبا1

را از خودرویی دیگر به عاریه گرفته اند. این در حالیست که عرض کم تیبا 1 به ضرر آن تمام می شود و کتابی شکل بودن

طرح را تشدید می کند. سقف بلند , کاپوت کوچک با انحنای روبه پایین , صندوق عقب بلند که هیچ ربطی به قسمت کاپوت

ندارد و باعث عدم تعادل طرح تیبا شده…

 

 

در تصویر بالا می توانید فاصله غیر منطقی طرح صندوق و سپر عقب تیبا را مشاهده کنید که باعث دیده شدن

مجموعه اگزوز و دیگر بخش های کف قسمت عقب آن می شود. نکته ای که به هیچ وجه ظاهر خوشایندی از یک

خودرو را رقم نمی زند.

 

 

در نمای عقب باز هم کوچک بودن کاسه چراغ ها و باریک بودن مجموعه عقب عدم توازن را دو چندان کرده.

 

 

البته استفاده از طراحی کیا ریو خصوصا در بخش عقب کابین کاملا مشهود است.

 

 

 

نمای داخلی:

 

ترکیبی ساده از مواد کاملا بی کیفیت و پلاستیک خشک که گویا تنها بعد از مدتی متوجه این موضوع

خواهید شد که کابین تیبا 1 حتی از پراید نیز خوش صدا تر است و با عبور از هر نوع دست اندازی ملودی

جدیدی می نوازد…

طرحی که بی شباهت با داشبور کیا ریو نیست!

 

 

کیفیت پایین قطعات داخلی کابین تیبا 1 بشدت خودنمایی می کند.

 

 

فراموش نمی کنم که یکی از اساتید بنده در دوره لیسانس بدلیل خرابی های مکرر پراید خود بالاخره

مجبور به تعویض آن با یک دستگاه تیبا 1 صفر کیلومتر شد. فصل زمستان بود و بارش برف تا حدی شدید

بود که فقط در حال حرکت باسرعت بیش از 60 کیلومتر در ساعت شما را مجبور به استفاده از دور تند

برف پاک کن ها می کرد. زمان آزاد بین دو کلاس بود و بنده به بیرون از دانشگاه رفتم تا کمی قدم بزنم.

در پارکینگ اساتید استاد مربوطه را دیدم که در حال کنار زدن برف ها از روی شیشه تیبا صفر کیلومتر خود است!

به سراغ استاد رفتم و دلیل این موضوع را جویا شدم. بله دلیل این بود که به علت  خرابی درجه چرخشی خروجی

سیستم تهویه , امکان استفاده از بخاری برای آب کردن برف اندکی که در حالت پارک روی شیشه جلو جا خوش کرده

و تبدیل به یخ شده بود وجود نداشت!

به استاد گفتم این مشکل برای خودرو صفر کیلومتر عجیب نیست , استاد هم خندید و گفت سه بار دیگه هم همین مشکل

برای درجه چرخشی سیستم تهویه ماشین بوجود آمده که هر بار با مراجعه به نمایندگی و صرف وقت زیاد نهایتا مشکل با

تعویض قطعه برطرف شده بود , ولی بازهم مجددا تکرار شد…

اگر از تجربه شخصی بنده در مواجه با تیبا 1 صفر کیلومتر استاد هم صرف نظر کنیم , هنوز تیبا هایی که بدون دنده عقب

تحویل مشتری شده بودند در الویت خاصی قرار دارند…

 

 

تیبا از نظر آپشن به دو رده تقسیم می شود:

  • مدل EX ( فول ) شامل: رینگ آلومینیومی – بالابر برقی شیشه های عقب – تنظیم برقی آینه های جانبی
  • مدل SX

از حق نگذریم سواری تیبا نرم و راحت است , ولی سر و صدا کابین بشدت خودنمایی می کند. این آرامش برای 4 نفر

سرنشین بدون بار و یا کولر گرفتن قابل قبول است. ولی زمانیکه تعداد سرنشینان به 5 نفر می رسد فضای عقب کابین

قابل تحمل نیست!

 

موتور و توان حرکتی:

 

موتور استفاده شده برای تیبا همان موتور پراید است که طی یک پروژه مشترک با شرکت FEV آلمان , حجم موتور پراید

از 1323 سی سی به 1503 سی سی افزایش یافته است و با 4 سیلندر – 8 سوپاپ , توان ایجاد قدرتی معادل بیش از

80 اسب بخار و گشتاوری معادل بیش از 120 نیوتن متر را دارد. واضح است که این میزان قدرت و گشتاور به نسبت

افزایش حجم موتور تیبا بشدت ضعیف و ناکار آمد است! به همین دلیل با روشن شدن کولر تیبا وزن بیش از یک تن تیبا

از شرایط بهترین استفاده را می کند تا ضعف موتور تیبا را به رخ راننده و سرنشینان بکشد…

سیستم ترمز تیبا در محور جلو دیسکی و در محور عقب کاسه ایست. برخی به اشتباه فکر می کنند که تیبا علاوه بر سیستم

ترمز ABS , سیستم دیگری مانند EBD هم دارد که باید گفت این دسته از عزیزان سخت در اشتباه اند!

چراکه همین سیستم ترمز ABS تیبا از نوع 2 کاناله در نظر گرفته شده که به هیچ وجه بطور 100% قابل اعتماد نیست.

بگذریم که هنوز مشکل ضعف صفحه دیسک های ترمز تیبا بطور کامل برطرف نشده و بعد از مدتی تحت فشار ترمز و

سیستم ABS تاب برمی دارند , که این امر موجب لرزش فرمان و کابین در هنگام ترمزگیری می شود.

در مجموع صفحه دیسک ترمز + قطعات جلوبندی + کمک فنرها + تسمه های موتور و… از قطعات پر مصرف تیبا به حساب

می آیند. سر و صدا کابین + صدا موتور ( خصوصا هنگام روشن بودن کولر ) و کوبش فنر بندی هنگام عبور از دست اندازهای

بزرگ نکاتی هستند که می توانند براحتی اندک آرامش کابین تیبا1 را بر هم زنند.

در پایان تصمیم گیری در رابطه با ایمنی تیبا را با توجه به مشاهده تصاویر پایین به شما عزیزان واگذار می کنم…

( فراموش نکنید تیبا یکی از خودروها ایست که سالیان سال عذاب تعرفه واردات را تحمل کردیم تا طراحی و ساخته شود. )

 

نویسنده: علیرضا صادق الوعد

 

تصاویری از تصادفات تیبا در ایران: